فیلتر هوای قارچی قدرت را زیاد می‌کند یا فقط صدا را؟

فیلتر قارچی روی پراید، ۲۰۶ و پارس چه می‌کند؛ از هوای داغ زیر کاپوت و سنسور مپ تا گرد و خاک و صدای مکش، و اگر باز هم می‌خواهید، چطور درست نصبش کنید.

۴ دقیقه مطالعه

فیلتر هوای مخروطی (قارچی) با المنت چین‌دار قرمز، جلوی موتور یک ماشین توربو و کنار لوله‌های براق آلومینیومی.

فیلتر قارچی‌ای که لخت زیر کاپوت نصب شده، روی پراید، ۲۰۶ یا پارس معمولاً قدرتی اضافه نمی‌کند و در ترافیک تابستان حتی ممکن است کمی قدرت بگیرد. چیزی که با اطمینان می‌خرید، صدای مکش بلندتر است. اگر همین صدا را دوست دارید اشکالی ندارد، فقط فیلتر را جایی بگذارید که هوای خنک بخورد و فیلتر خوب بخرید؛ وگرنه پول داده‌اید تا موتور هوای داغ‌تر و خاک بیشتری بخورد.

جعبه فیلتر کارخانه دشمن قدرت نیست

خیلی‌ها خیال می‌کنند جعبه فیلتر و فیلتر کاغذی کارخانه نفس موتور را گرفته‌اند. فیلتر کاغذی چین‌دار تقریباً در همه ماشین‌های دنیا استفاده می‌شود، چون ارزان است و خاک را خوب می‌گیرد. تا وقتی اندازه‌اش درست باشد و خیلی کثیف نشده باشد، جلوی جریان هوا را آن‌قدر نمی‌گیرد که به حساب بیاید.

جعبه فیلتر یک کار مهم‌تر هم می‌کند: مسیر مکش کارخانه طوری طراحی شده که هوای خنک بیرون را بکشد، نه هوای داغ کنار منیفولد دود و رادیاتور. این مسیر معمولاً محفظه‌هایی هم دارد که صدای مکش را می‌گیرند؛ برای همین ماشین استوک آن صدای «هوف» معروف را ندارد.

هوای داغ یعنی قدرت کمتر

فیلتر قارچی را معمولاً مستقیم سر لوله ورودی و وسط موتورخانه می‌بندند. آن‌جا هوا داغ است، مخصوصاً وقتی ماشین در ترافیک ایستاده و فن رادیاتور هوای گرم را به داخل موتورخانه می‌فرستد.

فرض کنید هوای بیرون ۳۵ درجه باشد و هوای کنار موتور ۶۰ درجه. هوای ۶۰ درجه نزدیک ۸ درصد رقیق‌تر است؛ یعنی در هر مکش هوای کمتری وارد سیلندر می‌شود و سوخت کمتری هم می‌شود سوزاند. نتیجه قدرت کمتر است، نه بیشتر. هوای داغ ناک را هم نزدیک‌تر می‌کند و اگر سنسور ناک صدایش را بشنود، ECU جرقه را عقب می‌کشد که باز یعنی قدرت کمتر.

در سرعت بالا که هوای زیادی از زیر کاپوت عبور می‌کند، این اختلاف کمتر است. مشکل اصلی ترافیک شهری و پشت چراغ قرمز است، یعنی همان جایی که ماشین‌های ما بیشتر وقتشان را می‌گذرانند.

یک نکته فنی هم برای صاحبان پراید، ۲۰۶ و پارس: این ماشین‌ها سنسور جریان هوا (MAF) ندارند. ECU مقدار هوا را از روی فشار منیفولد و دمای هوای ورودی حساب می‌کند، با قطعه‌ای که در بازار به آن «مپ سنسور» می‌گویند و در بیشتر این ماشین‌ها دماسنج هوا هم داخلش است. پس ECU هوای داغ را می‌بیند و سوخت را درست کم می‌کند. حساب‌وکتاب موتور به هم نمی‌ریزد، فقط هوای کمتری برای سوزاندن دارد.

اگر بعد از نصب فیلتر قارچی حس کردید ماشین سبک‌تر شده، به احتمال زیاد گوشتان گول خورده، نه موتور. تنها راه فهمیدن داینو است: قبل و بعد، روی یک دستگاه و در یک روز. عدد داینوی کارگاه دیگری را هم با عدد خودتان مقایسه نکنید؛ دو دستگاه مختلف برای یک ماشین عدد یکسانی نشان نمی‌دهند.

فیلتر هوای قارچی قرمز روی لوله ورودی آلومینیومی، داخل موتورخانه یک ماشین کوچک قرمز که زاپاسش هم زیر کاپوت است.

خاک، آب و صدایی که واقعاً می‌خرید

فیلترهای قارچی معمولاً از پارچه روغنی یا فوم ساخته می‌شوند. فیلتر خوب از هر جنسی باید خاک را نگه دارد؛ ولی از فیلتری که نمی‌دانید چه کسی ساخته، نمی‌شود چنین انتظاری داشت. خاکی که از فیلتر رد شود مستقیم به سیلندر می‌رود و مثل سمباده روی رینگ و دیواره سیلندر کار می‌کند. در روزهای گرد و خاک خوزستان حتی فیلتر کاغذی اصل هم زود پر می‌شود؛ دفترچه راهنمای دنا هم صریحاً نوشته در هوای پرگرد و غبار، فیلتر هوا را زودتر عوض کنید.

آب از خاک هم خطرناک‌تر است. فیلتری که پایین، پشت سپر، نصب شده، در آب‌گرفتگی بعد از یک رگبار ممکن است آب بکشد. موتوری که آب بکشد ممکن است شاتونش خم شود و کار به پیاده کردن موتور برسد.

و اما صدا. وقتی جعبه و لوله‌های کارخانه را برمی‌دارید، صدای مکشی که قبلاً خفه می‌شد به داخل ماشین می‌رسد، مخصوصاً وقتی پدال را تا ته فشار می‌دهید. خیلی از کسانی که از فیلتر قارچی راضی‌اند، در عمل از همین صدا راضی‌اند. این هم انتخاب محترمی است، به شرطی که اسمش را قدرت نگذاریم.

اگر باز هم می‌خواهید، این‌طوری نصبش کنید

  • فیلتر را از گرمای موتور جدا کنید؛ یک جعبه یا دیواره حرارتی دورش بگذارید و هوای خنک را از جلوی ماشین یا گلگیر برایش بیاورید.
  • آن را آن‌قدر پایین نبندید که در آب‌گرفتگی آب بکشد.
  • فیلتر برند معتبر بخرید و بست‌ها را محکم ببندید. هر درزی بعد از فیلتر یعنی هوای فیلترنشده.
  • بعد از نصب، در ترافیک دمای هوای ورودی را با دستگاه دیاگ کارگاه ببینید و با قبل مقایسه کنید.

شستن فیلتر پارچه‌ای روغنی هم قاعده دارد. اسپری مخصوص همان سازنده را به هر دو طرفش بزنید، چند دقیقه صبر کنید، با آب کم‌فشار از داخل به بیرون بشویید و بگذارید خودش خشک شود؛ نه باد کمپرسور، نه سشوار. بعد روغن مخصوص را کم و یکدست بزنید. در ماشین‌هایی که سنسور جریان هوا دارند، روغن اضافه ممکن است روی سنسور بنشیند و چراغ چک را روشن کند. پراید و ۲۰۶ و پارس این سنسور را ندارند، ولی روغن اضافه هیچ‌جا به درد نمی‌خورد.

نظر ما: اگر ماشینتان استوک است، پول فیلتر قارچی را خرج یک فیلتر کاغذی اصل و تعویض به‌موقعش کنید، یا نگهش دارید برای کارهایی که واقعاً فرق می‌کنند؛ چک‌لیست کارهای ارزان قبل از تیونینگ جای خوبی برای شروع است. اگر صدا می‌خواهید، فیلتر قارچی ارزان‌ترین راه است، فقط جای خنکی برایش پیدا کنید. و اگر قدرت می‌خواهید، مکش فقط یک حلقه از زنجیر است؛ هدرز و اگزوز هم تنها کنار ریمپ معنی پیدا می‌کنند.

ادامه مطالعه