قبل از ریمپ و تیونینگ، این ده مورد را چک کنید
پیش از ریمپ یا هر افزایش قدرتی، این ده مورد را به ترتیب اهمیت بررسی کنید؛ از دیاگ و تست کمپرس تا شمع، فیلترها، خنککاری، تسمه تایم و ثبت عدد پایه.
ریمپ و قطعه اسپرت روی موتوری که از قبل ایراد دارد، ایراد را بزرگتر میکند و پولتان هم دور ریخته میشود. پس قبل از اینکه برای تیونینگ خرج کنید، مطمئن شوید موتور سالم است و عدد امروزش را جایی ثبت کردهاید. فهرست زیر به ترتیب اهمیت چیده شده است: اول چیزهایی که ممکن است کل برنامه را منتفی کنند، بعد سرویسهای ارزان، و آخر قطعههایی که باید قدرت اضافه را تحمل کنند. بیشترشان از خود ریمپ ارزانترند.
اول ببینید موتور سالم است
این سه مورد تعیین میکنند اصلاً ارزش دارد روی این موتور خرج کنید یا نه.
- خطاها را با دیاگ بخوانید. اگر ماشینتان به پروتکل عمومی OBD جواب میدهد، حتی یک ELM327 ارزان هم برای شروع به کار میآید؛ وگرنه دیاگ کارگاه. ماشینی که چراغ چکش روشن است نباید ریمپ شود، و پاک کردن خطا یعنی پاک کردن صورت مسئله، نه تعمیر. خطاهای احتراق ناقص (میسفایر) را جدیتر بگیرید، چون سوخت نسوخته به اگزوز میرود و کاتالیست را داغ و خراب میکند. چراغ چکی که چشمک میزند معمولاً یعنی احتراق ناقص شدید.
- تست کمپرس بگیرید. با همه شمعهای باز، فشار هر سیلندر را اندازه بگیرید. عدد مطلق به موتور بستگی دارد، ولی اختلاف سیلندرها با هم نباید بیشتر از حدود ۱۰ درصد باشد. اگر یک سیلندر کم بود، تست را با کمی روغن در همان سیلندر تکرار کنید: اگر عدد بالا رفت، مشکل از رینگ است و اگر نه، از سوپاپ. تست نشتیابی (لیکداون) هم دقیق نشان میدهد فشار از کجا فرار میکند؛ صدای هوا در اگزوز یعنی سوپاپ دود و حباب در رادیاتور یعنی واشر سرسیلندر. موتوری که کمپرس ندارد کاندیدای تیونینگ نیست و ریمپ هم دردی از آن دوا نمیکند.
- دنبال نشتی وکیوم بگردید. شلنگهای ترکخورده، لاستیکهای مسیر هوا و واشر منیفولد هوای اضافه به موتور میدهند. نشانهها دور آرام نامنظم یا بالا، صدای «هیس» از زیر کاپوت و گاهی خطای مخلوط رقیق مثل P0171 است. تست دود در کارگاه این نشتیها را سریع پیدا میکند. در موتور توربو، نشتی مسیر بوست هم در همین دسته است.
بعد جرقه، هوا و سوخت
اینها سرویسهای ارزانیاند که گاهی بخشی از قدرت گمشده را هم برمیگردانند.
- شمع و کویل را ببینید. دفترچه ۲۰۶ و دنای دندهدستی تعویض شمع را هر ۲۰ هزار کیلومتر خواستهاند. شمع خسته یا کویل ضعیف اول زیر بار و در دور بالا خودش را نشان میدهد، یعنی دقیقاً جایی که ریمپ از موتور کار بیشتری میکشد. همان شمعی را بیندازید که دفترچه نوشته است؛ برای EF7 توربوی دندهدستی، بوش FR7D.
- فیلتر هوا را عوض کنید. ارزانترین مورد فهرست است. دفترچهها تعویضش را هر ۱۰ هزار کیلومتر خواستهاند و در هوای پرگردوخاک زودتر. آزمایشگاه ملی اوکریج آمریکا نشان داده که فیلتر گرفته در ماشینهای انژکتوری امروزی تقریباً اثری روی مصرف سوخت ندارد، ولی شتاب را بهوضوح کم میکند. یعنی فیلتر کثیف قدرت را میخورد، نه بنزین را.
- فیلتر بنزین، انژکتور و دریچه گاز را مرتب کنید. فیلتر بنزین را طبق دفترچه عوض کنید (دنا و ۲۰۶: هر ۱۰ هزار کیلومتر). انژکتورشور و مکمل در باک نریزید؛ دفترچه دنا صراحتاً از مخلوط کردن انژکتورشور، روغن بنزین و تقویتکننده اکتان با سوخت منع کرده است. اگر به انژکتورها شک دارید، روی دستگاه تست و شستشو شوند تا پاشش و دبیشان با هم مقایسه شود. دریچه گاز دودهگرفته هم دور آرام را نامنظم میکند. روی دریچهگازهای برقی، بعد از شستشو معمولاً باید دریچه با دیاگ دوباره به ECU معرفی شود، پس این کار را به کارگاهی بسپارید که دیاگ دارد.
آخر آنچه باید قدرت اضافه را تحمل کند
قدرت بیشتر یعنی گرما و گشتاور بیشتر، و این قطعهها باید از قبل سالم باشند.
- خنککاری را درست کنید. موتوری که در ترافیک تابستان به مرز جوش میرسد، با قدرت بیشتر از مرز رد میشود. درب رادیاتور، فنها، ضدیخ و رادیاتور تمیز را در خنککاری در ترافیک تابستان مرور کردهایم.
- روغن و تسمه تایم را چک کنید. روغن تازه با گرید دفترچه بریزید و مطمئن شوید موتور بیش از حد مجاز روغن نمیخورد. دفترچههای دنا و ۲۰۶ تعویض تسمه تایم را هر ۸۰ هزار کیلومتر یا سه سال (از تحویل یا آخرین تعویض) خواستهاند. اگر موعدش نزدیک است، قبل از تیونینگ عوضش کنید؛ در بسیاری از موتورها پاره شدن تسمه تایم یعنی برخورد سوپاپ با پیستون.
- کلاچ، لاستیک و ترمز را جدی بگیرید. کلاچ خسته اولین قطعهای است که بعد از افزایش گشتاور کم میآورد: دور موتور بالا میرود ولی ماشین جلو نمیکشد، مخصوصاً در دندههای سنگین. لاستیک و ترمز هم باید از قبل سالم باشند؛ درباره ترمز در اول ترمز، بعد قدرت مفصل نوشتهایم.
و کاری که بیشتر از همه فراموش میشود
- عدد پایه را ثبت کنید. قبل از هر تغییری، مصرف سوخت را در مسیر همیشگیتان باکبهباک حساب کنید. با دیاگ، دمای آب، دمای هوای ورودی و آوانس جرقه را در یک رانندگی معمولی ثبت کنید. اگر عدد قدرت برایتان مهم است، ماشین را قبل و بعد از کار روی یک داینو و در شرایط مشابه ببرید، چون عدد دو داینوی مختلف قابل مقایسه نیست. بدون عدد پایه نمیفهمید قدرت اضافه از ریمپ آمده یا از شمع و فیلتر نو.
در بازار زیاد پیش میآید که ایرادی قدیمی بعد از ریمپ خودش را نشان دهد و گردن تیونر بیفتد. این ده مورد جلوی بیشتر این دعواها را میگیرد. و اگر بعد از همهشان هنوز پولی برای تیونینگ ماند، حالا با خیال راحت خرجش کنید.
